Anemi

Bu sayfayı paylaşmak ister misiniz
 Bu makaleyi yazdırın
 Bu sayfa yararlı oldu mu?

Pernisiyöz Anemi ve Diğer B Vitamini Yetersizlikleri

Pernisiyöz anemi vücudun "intrinsik faktör" denilen bir maddeyi yeterince üretemediği bir rahatsızlıktır. İntrinsik faktör  mide duvarı hücreleri (pariyetal hücreleri) tarafından üretilen, B12 vitaminine bağlanarak ince bağırsaklardan emilimini sağlayan  bir proteindir. Kırmızı kan hücrelerinin üretiminde B12 vitamini önemlidir. Yeterli intrinsik faktör yokluğunda  vücut yiyeceklerden B12 vitaminini ememez. Buna bağlı olarak yeterli sayıda kırmızı kan hücresi imal edilemediğinden kansızlık ortaya çıkar. İntrinsik faktör eksikliğine ilaveten diğer B12 vitamini eksikliği ve anemi nedenleri ise yiyeceklerde B12 vitamini azlığı, cerrahi nedenler, bazı ilaçlar, sindirim bozuklukları (Çölyak Hastalığı, Crohn Hastalığı) ve enfeksiyonlar gibi vitaminin emilimini olumsuz etkileyen faktörlerdir. Bunlar arasında hastalık belirtilerinin en sık görülen nedeni pernisiyöz anemidir.

B12 vitamini eksikliği genel  kansızlık belirtilerinin yanı sıra sinir sistemi bozukluklarına yol açabilmektedir. Olası yakınmalar:

  • güçsüzlük veya yorgunluk
  • bitkinlik
  • başlangıçta ellerde ve ayaklarda hissedilen uyuşma ve karıncalanma

İlave hastalık belirtileri kaslarda güçsüzlük, reflekslerde yavaşlama, denge kaybı ve dengesiz yürümeyi içerebilir. Ağır olgularda bilinç bulanıklığı, bellek kaybı, depresyon ve/veya bunama görülebilmektedir.

Folik asit başka bir B vitaminidir. Bu vitaminin eksikliği de kansızlığa yol açabilmektedir. Folat olarak da bilinen folik asit birçok yiyecekte, özellikle yeşil yapraklı sebzelerde bulunmaktadır. Beyin ve omuriliğin normal gelişmesi için gebelik sırasında folik aside gerek vardır. Gebe kalmayı düşünen kadınların gebe kalmadan önce ve gebelik boyunca folat eksikliği oluşmaması için ek folat almaları önemlidir.  Gebeliğin erken evresinde gelişebilecek bir folat eksikliği bebeğin beyin ve omuriliğinin gelişmesinde sorunlara neden olabilmektedir.

B12 vitamini veya folat eksikliği sonucu oluşan anemilerde, kırmızı kan hücreleri normalden daha büyük olduğu için bu tip anemilere bazen "makrositik" veya "megaloblastik " anemi denmektedir. Bu vitaminlerin eksikliği  kırmızı kan hücrelerinin büyümesine ve daha sonra normal olarak bölünmelerine olanak tanımadığından bu hücreler daha büyüktür. Sonuçta anormal derecede büyük kırmızı kan hücrelerinin azalmasına ve anemiye yol açar.

Laboratuvar  Testleri
Başlangıçta kansızlık belirtileri  tam kan sayımı (Hemogram)  ve formül lökositle araştırılacaktır. Pernisiyöz anemi veya B12 vitamini eksikliğinde bu testler genellikle aşağıdaki sonuçları verir:

  • Düşük hemoglobin düzeyi
  • Kırmızı kan hücresi göstergelerinden ortalama hücre hacmi (MCV) sıklıkla yükselmiştir.
  • Kan yayma preparatlarında anormal derecede büyük kırmızı kan hücreleri görülecektir.

B12 vitamini eksikliği gibi folik asit eksikliği de hemoglobin ve kırmızı kan hücrelerinin boyutlarında aynı değişikliğe neden olabilmektedir. Kansızlığınızın nedeninin pernisiyöz anemi, veya diyette B12 veya folat eksikliğine bağlı olduğu düşünüldüğünde tanı koymak için genellikle ilave testler yapılır. Bu testlerin bazıları:

Bazen bir  kemik iliği aspirasyonu uygulanabilir. İleride olgunlaşıp kırmızı kan hücrelerine dönüşecek hücrelerin (öncül hücreler) normalden daha büyük olduğunu gösterebilir.

Bu rahatsızlıkların tedavisi eksik olan vitamini yerine koyma şeklindedir. Eksikliğin nedeni vitaminin sindirim yolundan emilememesi şeklindeyse  vitamin enjekte edilebilir. Sindirim sistemi bozukluğu veya enfeksiyonu gibi altta yatan nedenlerin tedavisi anemiyi geçirmeye yardımcı olabilir .

Daha fazla bilgi için  Vitamin B12 vitamini ve Folat Eksikliği maddesine bkz.

« Önceki | Sonraki »